Rešenje Ustavnog suda o inicijativi za ocenu ustavnosti odluke o taksama

Kratak pregled

Ustavni sud ne prihvata inicijativu za utvrđivanje neustavnosti i nezakonitosti odredaba odluke grada Beograda o lokalnim administrativnim taksama. Sud je utvrdio da propisivanje visine takse prema veličini objekta ne narušava ustavno načelo jednakosti.

Tekst originalne odluke

Republika Srbija
USTAVNI SUD
IUl-8/2009
09.06.2010.
Beograd

Ustavni sud u sastavu: predsednik dr Bosa Nenadić i sudije dr Olivera Vučić, dr Marija Draškić, Bratislav Đokić, Vesna Ilić Prelić, dr Goran Ilić, dr Agneš Kartag Odri, Katarina Manojlović Andrić, mr Milan Marković, Milan Stanić, dr Dragan Stojanović i Predrag Ćetković, na osnovu člana 167. stav 1. tačka 4. Ustava Republike Srbije, na sednici održanoj 9. juna 2010. godine, doneo je

R E Š E Nj E

1. Ne prihvata se inicijativa za pokretanje postupka za utvrđivanje neustavnosti i nezakonitosti odredaba tarifnog broja 7. Taksene tarife Odluke o lokalnim administrativnim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 43/07) i tarifnog broja 7. Taksene tarife Odluke o izmeni i dopuni Odluke o lokalnim administratinim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 53/08).

2. Odbacuje se zahtev za obustavu izvršenja pojedinačnih akata i radnji preduzetih na osnovu osporenih odredaba odluka iz tačke 1.

O b r a z l o ž e nj e

Ustavnom sudu podneta je inicijativa za pokretanje postupka za ocenu ustavnosti i zakonitosti odredaba tarifnog broja 7. Taksene tarife Odluke o lokalnim administrativnim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 43/07) i tarifnog broja 7. Taksene tarife Odluke o izmeni i dopuni Odluke o lokalnim administratinim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 53/08). Iz sadržine inicijative proističe da se od Ustavnog suda traži ocena saglasnosti osporenih odredaba navedenih odluka sa odredbom člana 21. stav 1. Ustava kojom je utvrđeno da su svi jednaki pred Ustavom i zakonom, kao i sa odredbama člana 56. stav 3. i člana 57. stav 5. Zakona o planiranju i izgradnji ("Službeni glasnik RS", br. 47/03, 34/06 i 39/09). Inicijator navodi da je navedenim odredbama Zakona bilo propisano da se izvod iz urbanističkog plana, odnosno akt o urbanističkim uslovima izdaje u roku od 30 dana od dana podnošenja zahteva uz naknadu stvarnih troškova njegovog izdavanja. Po mišljenju inicijatora, "propisivanjem cena za izdavanje navedenih akata na način kako je to predviđeno osporenim odredbama Tarife stvara se nejednakost među građanima putem metodologije koja je suprotna odredbama člana 56. stav 3. i člana 57. stav 5. Zakona o planiranju i izgradnji kojima je bilo propisano da se naknada za izdavanje pomenutih akata određuje prema stvarnim troškovima njihovog izdavanja". Inicijator smatra da visina takse određena u zavisnosti od veličine objekta koji se gradi ne odražava stvarne troškove izdavanja izvoda iz urbanističkog plana, odnosno akta o urbanističkim uslovima koji su za sve objekte približno isti, te da veličina objekta ne treba da bude jedini kriterijum za određivanje visine navedenih taksa, jer se svi urbanistički parametri navode za svaki objekat nezavisno od njegove veličine, a i vreme potrebno za izdavanje izvoda iz urbanističkog plana, odnosno akta o urbanističkim uslovima je približno isto za svaki objekat, bez obzira na njegovu veličinu. Inicijator ilustruje svoju tvrdnju time što navodi da su osporenim odredbama predmetnih odluka građani dovedeni u nejednak položaj budući da je "cena za izdavanje izvoda za objekte preko 5.000 metara kvadratnih enormno viša nego za objekte ispod 5.000 metara kvadratnih", te da se radi o propisivanju "nestvarnih troškova" koji nemaju pravno utemeljenje u Zakonu o planiranju i izgradnji. Dopunama inicijative od 5. maja i 10. maja 2010. godine od Ustavnog suda je zatraženo da obustavi izvršenje pojedinačnih akata i radnji preduzetih na osnovu osporenih odredaba, kao i da izvrši ocenu zakonitosti osporenih odredaba u odnosu na odredbu člana 53. stav 4. Zakona o planiranju i izgradnji ("Službeni glasnik RS", br. 72/09 i 81/09).

Ustavni sud je u sprovedenom postupku utvrdio da je Skupština grada Beograda donela 24. decembra 2007. godine Odluku o lokalnim administrativnim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 43/07), čiji je sastavni deo Tarifa čiji je tarifni broj 7. predmet osporavanja u ovom ustavnosudskom sporu. Ova odluka je pretrpela izmene na osnovu Odluke o izmeni i dopuni Odluke o lokalnim administrativnim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 53/08), kojom je osporeni tarifni broj 7. ove odluke prestao da važi 1. januara 2009. godine. Budući da inicijator osporava i tarifni broj 7. Odluke o izmeni i dopuni Odluke o lokalnim administrativnim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 53/08), Sud je konstatovao da je i taj tarifni broj prestao da važi 13. novembra 2009. godine, stupanjem na snagu nove Odluke o izmeni i dopuni Odluke o lokalnim administrativnim taksama ("Službeni list grada Beograda", broj 48/09). Obe osporene odluke bile su donete na osnovu odredaba člana 9. stav 1. Zakona o finansiranju lokalne samouprave ("Službeni glasnik RS", broj 62/06) i člana 25. tačka 7. i člana 31. Statuta grada Beograda ("Službeni list grada Beograda", broj 39/08).

Osporenim odredbama tarifnog broja 7. Taksene tarife obe odluke bila je utvrđena različita visina taksa za spise i radnje iz oblasti urbanizma i građevinskih poslova koje obavljaju organizacione jedinice Gradske uprave u zavisnosti od veličine objekata, a koje plaćaju lica koja podnose zahtev da ostvare uvid u urbanistički plan ili da im se izda izvod iz urbanističkog plana, odnosno akt o urbanističkim uslovima, kao i za druge spise i radnje kao što su: davanje odgovora po zahtevu za izdavanje izvoda iz urbanističkog plana i akta o urbanističkim uslovima, a koji ne mogu da budu u formi izvoda ili akta, davanje potvrde o izvršenoj ispravci granica, davanje potvrde urbanističkog projekta u cilju parcelacije i preparcelacije, potvrde urbanističkog projekta u zavisnosti od veličine kompleksa, za umnožavanje, overu i ustupanje urbanističkih planova, kao i za izdavanje specifikacije stanova iz tehničke dokumentacije (tač. 1. do 9.).

Ocenjujući ustavnost osporenih odredaba tarifnog broja 7. Taksene tarife obe navedene odluke, Ustavni sud je utvrdio da ove odredbe ne sadrže povredu ustavnog načela o jednakosti građana pred Ustavom i zakonom iz člana 21. stav 1. Ustava Republike Srbije, jer su propisani iznosi taksa određeni prema veličini objekata za koje se traži izdavanje izvoda, odnosno drugog akta, kao i u zavisnosti od drugih propisanih kriterijuma za određivanje njihove visine, pri čemu je sa ustavnopravnog aspekta bitno da se pod istim uslovima odnose na sve građane koji se nađu u istoj pravnoj situaciji (tj. koji traže da im se za istu veličinu objekta omogući uvid, odnosno izda izvod iz urbanističkog plana ili akt o urbanističkim uslovima i dr.). Ustavni sud, u smislu odredaba člana 167. Ustava, nije nadležan da vrši ocenu visine propisanih taksenih iznosa, niti određivanja granice koja razdvaja objekte u pogledu veličine, jer su ta pitanja u domenu celishodnosti normativnih rešenja i u isključivoj su nadležnosti donosioca akta. Stoga, Ustavni sud nije prihvatio inicijativu za pokretanje postupka za ocenu ustavnosti osporenih odredaba tarifnog broja 7. Taksene tarife navedenih odluka, saglasno odredbi člana 53. stav 3. Zakona o Ustavnom sudu ("Službeni glasnik RS", broj 109/07).

Odredbama člana 6. tačka 2. i člana 9. Zakona o finansiranju lokalne samouprave ("Službeni glasnik RS", broj 62/06) predviđene su lokalne administrativne takse koje uvodi skupština jedinice lokalne samouprave za spise i radnje u upravnim stvarima, kao i za druge spise i radnje koje organi jedinice lokalne samouprave izdaju, odnosno obavljaju u okviru poslova iz svoje izvorne nadležnosti. Odredbom člana 7. stav 1. ovog zakona propisano je da stope izvornih prihoda, kao i način i merila za određivanje visine lokalnih taksa i naknada utvrđuje skupština jedinice lokalne samouprave, u skladu sa zakonom.

Ustavni sud je konstatovao da je u vreme donošenja osporene odluke bio na snazi Zakon o planiranju i izgradnji ("Službeni glasnik RS", br. 47/03, 34/06 i 39/09) kojim je bilo propisano da se izvod iz urbanističkog plana, odnosno akt o urbanističkim uslovima izdaje u roku od 30 dana od dana podnošenja zahteva, uz naknadu stvarnih troškova njihovog izdavanja (član 56. stav 3. i član 57. stav 5.). Ovaj zakon prestao je da važi 11. septembra 2009. godine, stupanjem na snagu novog Zakona o planiranju i izgradnji ("Službeni glasnik RS", broj 105/09).

Budući da Ustav ni zakoni koji su važili u vreme donošenja osporenih odluka nisu propisivali merila i kriterijume za određivanje visine lokalnih administrativnih taksa, uređivanje ovih pitanja (uključujući i metodologiju formiranja troškova za izdavanje akata kao što su izvodi iz urbanističkog plana, odnosno akta o urbanističkim uslovima i dr.) bilo je u isključivoj nadležnosti donosioca akta.

Odredbama člana 53. važećeg Zakona o planiranju i izgradnji predviđeno je izdavanje informacija o lokaciji koja sadrži podatke o mogućnostima i ograničenjima gradnje na katastarskoj parceli, na osnovu planskog dokumenta, a izdaje je organ nadležan za izdavanje lokacijske dozvole, u roku od osam dana od dana podnošenja zahteva, uz naknadu stvarnih troškova izdavanja te informacije (st. 1. i 4.).

Sud je konstatovao da je nakon stupanja na snagu Zakona o planiranju i izgradnji iz 2009. godine osporena Odluka pretrpela još dve izmene i dopune (objavljene u "Službenom listu grada Beograda", br. 48/09 i 60/09), kojima su izvršena usaglašavanja odgovarajućih odredaba ovih odluka sa pravnim rešenjima sadržanim u novom Zakonu o planiranju i izgradnji.

Imajući u vidu navedeno, Ustavni sud nije našao da su osnovani navodi podnosioca inicijative da osporene odredbe odluka nisu u saglasnosti sa važećim Zakonom o planiranju i izgradnji, pa nije prihvatio podnetu inicijativu za ocenu zakonitosti osporenih odredaba ovih odluka, saglasno odredbi člana 53. stav 3. Zakona o Ustavnom sudu.

Budući da je Ustavni sud konačno odlučio u ovoj pravnoj stvari, zahtev za obustavu izvršenja pojedinačnih akata ili radnji preduzetih na osnovu osporenih odredaba odluka Sud je odbacio, saglasno odredbi člana 46. tačka 3) Zakona o Ustavnom sudu, kao u tački 2. izreke.

Na osnovu izloženog i odredaba člana 46. tač. 3) i 5) Zakona o Ustavnom sudu, Ustavni sud je doneo Rešenje kao u izreci.

PREDSEDNIK

USTAVNOG SUDA

dr Bosa Nenadić

Rešenje Ustavnog suda o inicijativi za ocenu ustavnosti odluke o taksama

Kratak pregled

Tekst originalne odluke

Slični dokumenti