Stvarna nadležnost suda u izvršnom postupku po prigovoru izvršnog dužnika
Kratak pregled
Vrhovni sud je odlučio da je Osnovni sud u Ubu nadležan da postupa u ovoj fazi postupka, jer je bio dužan da pre ustupanja predmeta stvarno nadležnom privrednom sudu ukine sopstveno izdato rešenje o izvršenju na osnovu verodostojne isprave po prigovoru.
Preuzmite dokument u PDF formatuTekst originalne odluke
Republika Srbija
VRHOVNI SUD
R1 65/2026
26.03.2026. godina
Beograd
Vrhovni sud, u veću sastavljenom od sudija: Branislava Bosiljkovića, predsednika veća, Dragane Boljević i Jasmine Simović, članova veća, u izvršnom postupku izvršnog poverioca „MBM TRANS“ d.o.o. Ub, čiji je punomoćnik Ivana Mitrović advokat iz ..., protiv izvršnog dužnika AP Raketa Gvozdenović Ub PR AA, radi namirenja novčanog potraživanja, rešavajući o sukobu stvarne nadležnosti između Privrednog suda u Valjevu i Osnovnog suda u Ubu, na sednici održanoj 26.03.2026. godine, doneo je
R E Š E Nj E
Za postupanje u ovoj pravnoj stvari u ovoj fazi postupka stvarno je nadležan Osnovni sud u Ubu.
O b r a z l o ž e nj e
Osnovni sud u Ubu se oglasio stvarno nenadležnim za odlučivanje u ovom izvršnom predmetu i odredio da po pravnosnažnosti rešenja spis predmeta se dostavi Privrednom sudu u Valjevu, rešenjem Ipv (Iv) 29/25 od 18.11.2025. godine.
Privredni sud u Valjevu je, uz propratni akt Iiv 86/26 od 04.02.2026. godine, dostavio spise Vrhovnom sudu radi rešavanja nastalog sukoba nadležnosti.
Rešavajući sukob nadležnosti, na osnovu člana 22. stav 2. Zakona o parničnom postupku – ZPP („Službeni glasnik RS“, br. 72/11, 49/13-US, 74/13-US, 55/14, 87/18, 18/20, 10/23), u vezi sa članom 32. stav 2. Zakona o uređenju sudova („Službeni glasnik RS“, broj 10/23), Vrhovni sud je našao da je nadležan Osnovni sud u Ubu.
Prema stanju u spisima, Osnovni sud u Ubu je odredio izvršenje na osnovu verodostojne isprave (računa za gorivo), radi namirenja novčanog potraživanja izvršnog poverioca od 761.394,82 dinara sa zakonskom zateznom kamatom i troškovima izvršenja od 25.804,00 dinara prema izvršnom dužniku, plenidbom novčanih sredstava sa računa izvršnog dužnika (rešenje o izvršenju Iiv 165/25 od 14.07.2025. godine). Po prigovoru izvršnog dužnika od 15.08.2025. godine protiv označenog rešenja u kome je navedeno da potraživanje iz verodostojne isprave nije nastalo i da je osnovni sud stvarno nenadležan, isti sud se oglasio stvarno nenadležnim za odlučivanje u ovom izvršnom predmetu (rešenje Ipv (Iv) 29/25 od 18.11.2025. godine) i po pravnosnažnosti rešenja spis dostavio Privrednom sudu u Valjevu, uz obrazloženje da je izvršni poverilac privredno društvo, a izvršni dužnik preduzetnik, te da je privredni sud stvarno nadležan u ovom postupku.
Privredni sud u Valjevu nije prihvatio ustupljenu nadležnost te je spis dostavio Vrhovnom sudu radi rešavanja nastalog sukoba nadležnosti. Taj sud smatra da je za postupanje u ovom izvršnom predmetu nadležan Osnovni sud u Ubu s obzirom da rešenje o izvršenju Osnovnog suda u Ubu Iiv 165/25 od 14.07.2025. godine nije stavljeno van snage, odnosno da nije ukinuto po izjavljenom prigovoru.
Zakonom o uređenju sudova („Službeni glasnik RS“, broj 10/23) propisano je da osnovni sud u prvom stepenu sudi u građanskopravnom sporu ako za pojedini građanskopravni spor nije nadležan drugi sud i vodi izvršni postupak, osim ako zakonom nije drukčije propisano (član 24. stav 2); a da privredni sud sudi u sporu između domaćeg i stranog privrednog društva, preduzeća, zadruga i preduzetnika i njihovih asocijacija (privredni subjekti), u sporu koji nastane između privrednog subjekta i drugog pravnog lica u obavljanju delatnosti privrednog subjekta, kao i ako je u navedenom sporu jedna od stranaka fizičko lice ako je sa strankom u odnosu materijalnog suparničarstva (član 27. stav 1. tačka 1); kao i da privredni sud, ako zakonom nije drukčije propisano, određuje i sprovodi izvršenje na osnovu izvršne i verodostojne isprave ako se odnosi na lice iz stava 1. tačka 1. ovog člana (član 27. stav 2).
Zakonom o izvršenju i obezbeđenju – ZIO („Službeni glasnik RS“, br. 106/15, 106/16 - autentično tumačenje, 113/17 - autentično tumačenje, 54/19, 90/20 - autentično tumačenje, 10/23 - drugi zakon), propisano je da o predlogu za izvršenje ili obezbeđenje odlučuje u prvom stepenu osnovni ili privredni sud (član 6. stav 1) i da je za odlučivanje o predlogu za izvršenje ili obezbeđenje opšte mesno nadležan sud na čijem području izvršni dužnik ima prebivalište ili boravište, odnosno sedište (član 7); da se, ako se rešenje o izvršenju pobija u celini ili samo u delu kojim je izvršni dužnik obavezan da namiri potraživanje, postupak nastavlja kao parnični postupak povodom prigovora protiv platnog naloga (član 90. stav 4); kao i da se u izvršnom postupku shodno primenjuje zakon kojim se uređuje parnični postupak, ako ovim ili drugim zakonom nije drugačije određeno (član 39).
Prema odredbama ZPP, sud u toku celog postupka po službenoj dužnosti pazi na svoju stvarnu nadležnost (član 17. stav 1); zbog čega će, ako se posle izdavanja platnog naloga oglasi stvarno nenadležnim, ukinuti platni nalog i po pravnosnažnosti rešenja o nenadležnosti ustupiti predmet nadležnom sudu (član 463. stav 1).
S obzirom na izloženo i na citirane zakonske odredbe, proizlazi da su izvršni poverilac i izvršni dužnik privredni subjekti, da je potraživanje izvršnog poverioca prema izvršnom dužniku nastalo u obavljanju delatnosti privrednog subjekta, te da konkretno izvršenje na osnovu verodostojne isprave prema privrednom subjektu, određuje i sprovodi privredni sud na čijem području izvršni dužnik ima sedište. Međutim, kako se Osnovni sud u Ubu oglasio stvarno nenadležnim a da prethodno nije ukinuo svoje rešenje Iiv 165/25 od 14.07.2025. godine kojim je odredio izvršenje u ovoj pravnoj stvari, Osnovni sud u Ubu je zasad nadležan da postupa i da, pazeći na svoju nadležnost, primeni odgovarajuće zakonske odredbe pre no što predmet dostavi na nadležnost stvarno nadležnom Privrednom sudu u Valjevu. Zbog toga je, Vrhovni sud odlučio kao u izreci, na osnovu člana 22. stav 2. ZPP.
Predsednik veća - sudija
Branislav Bosiljković, s.r.
Za tačnost otpravka
Zamenik upravitelja pisarnice
Milanka Ranković