Rešenje Ustavnog suda o odbacivanju ustavne žalbe u radnom sporu

Kratak pregled

Ustavni sud odbacio je ustavnu žalbu podnetu protiv presude Okružnog suda u Beogradu. Navodi o povredi prava na pravično suđenje su odbačeni jer je postupanje po njima postalo bespredmetno nakon odluke o neustavnosti relevantnog Zaključka Vlade.

Tekst originalne odluke

Republika Srbija
USTAVNI SUD
Už-153/2007
17.02.2011.
Beograd

Ustavni sud u sastavu: sudija dr Dragiša Slijepčević i sudije dr Olivera Vučić, Bratislav Đokić, Vesna Ilić Prelić, dr Goran Ilić, dr Agneš Kartag Odri, Katarina Manojlović Andrić, mr Milan Marković, dr Bosa Nenadić, dr Dragan Stojanović, mr Tomislav Stojković, Sabahudin Tahirović i Predrag Ćetković, u postupku po ustavnoj žalbi Milomira Todića iz Leposavića, na osnovu člana 167. stav 4. u vezi člana 170. Ustava Republike Srbije, na sednici održanoj 17. februara 2011. godine, doneo je

R E Š E Nj E

Odbacuje se ustavna žalba Milomira Todića izjavljena protiv presude Okružnog suda u Beogradu Gž1. 3115/07 od 21. juna 2007. godine.

O b r a z l o ž e nj e

1. Milomir Todić iz Leposavića je 28. avgusta 2007. godine, preko punomoćnika, advokata Dragice Medarević iz Raške, podneo Ustavnom sudu ustavnu žalbu protiv presude Okružnog suda u Beogradu Gž1. 3115/07 od 21. juna 2007. godine, zbog povrede načela i prava iz člana 21, člana 32. stav 1. i člana 36. stav 1. i 2. Ustava.

U ustavnoj žalbi se, pored ostalog, navodi: da je Prvi opštinski sud u Beogradu usvojio tužbeni zahtev podnosioca ustavne žalbe kojim je tražio isplatu naknade predviđene Zaključkom Vlade Republike Srbije 05 broj 02-4586/2003-001 od 21. jula 2003. godine i da je Okružni sud u Beogradu, odlučujući o žalbi tužene, preinačio prvostepenu presudu i odbio njegov tužbeni zahtev; da je drugostepeni sud, u istim činjeničnim i pravnim situacijama, različito odlučivao, jer je jedan broj radnika Ministarstva unutrašnjih poslova (kolege podnosioca ustavne žalbe) naplatio navedena potraživanja na osnovu pravnosnažnih presuda; da je podnosilac ustavne žalbe “nezvanično saznao da su presudama Okružnog suda u Beogradu Gž1. 1935/07, Gž1. 2229/07 i Gž1. 2060/07 potvrđene prvostepene odluke, kojim je usvojen tužbeni zahtev po istom osnovu“ i da je na taj način podnosilac doveden u neravnopravan položaj ne samo u odnosu na zaposlene u drugim javnim službama (prosveta, zdravstvo itd.), već i u odnosu na kolege kojima je tužbeni zahtev pravnosnažno usvojen i koji su svoje potraživanje naplatili. Podnosilac ustavne žalbe predlaže da Ustavni sud usvoji žalbu i poništi osporenu drugostepenu presudu.

2. Saglasno odredbi člana 170. Ustava Republike Srbije, ustavna žalba se može izjaviti protiv pojedinačnih akata ili radnji državnih organa ili organizacija kojima su poverena javna ovlašćenja, a kojima se povređuju ili uskraćuju ljudska ili manjinska prava i slobode zajemčene Ustavom, ako su iscrpljena ili nisu predviđena druga pravna sredstva za njihovu zaštitu. Postupak po ustavnoj žalbi se, u smislu člana 175. stav 3. Ustava, uređuje zakonom.

Odredba člana 82. stav 1. Zakona o Ustavnom sudu („Službeni glasnik RS“, broj 109/07) je po svojoj sadržini istovetna navedenoj odredbi člana 170. Ustava.

3. Na osnovu navoda ustavne žalbe i dokaza koji su uz žalbu priloženi, Ustavni sud je utvrdio da je pred Prvim opštinskim sudom u Beogradu vođen parnični postupak po tužbi tužioca, ovde podnosioca ustavne žalbe, protiv tužene Republike Srbije – Ministarstvo unutrašnjih poslova Republike Srbije. Prvostepeni sud je 27. septembra 2006. godine doneo presudu P. 7107/05, kojom je usvojio tužbeni zahtev tužioca i obavezao tuženu da, na ime neisplaćene razlike zarade za period od avgusta 2002. do juna 2005. godine, isplati tužiocu odgovarajuće novčane iznose, sa zakonskom zateznom kamatom.

Odlučujući o žalbi tužene, Okružni sud u Beogradu je osporenom presudom Gž1. 3115/07 od 21. juna 2007. godine preinačio prvostepenu presudu, tako što je tužbeni zahtev tužioca odbio kao neosnovan. U obrazloženju osporene drugostepene presude je navedeno: da je odredbama Pravilnika o posebnim naknadama radnicima Ministarstva unutrašnjih poslova na području AP Kosovo i Metohija predviđeno da radnici MUP koji stalno borave i obavljaju posao na teritoriji pokrajine imaju pravo na posebnu naknadu; da je, po mišljenju drugostepenog suda, pogrešno stanovište prvostepenog suda da tužilac može kumulirati pravo predviđeno Pravilnikom i pravo zasnovano na Zaključku Vlade Republike Srbije, prema čijem sadržaju zaposleni koji žive i rade na području AP Kosovo i Metohija primaju platu u odnosu na zaradu u skladu sa zakonom i Kolektivnim ugovorom uvećanu za 100 % ; da se odredbe navedenog Zaključka primenjuju samo u radnim sredinama u kojima zakonom i opštim aktom nije drugačije određeno i da je odredbama Pravilnika o posebnim naknadama radnicima Ministarstva unutrašnjih poslova na području AP Kosovo i Metohija predviđena posebna naknada za radnike MUP koji žive i rade na naznačenom području, te da tužilac ne može istovremeno ostvariti uvećanje plate primenom i Pravilnika i Zaključka; da je polazeći od navedenog i činjenice da je tužilac primio posebnu naknadu predviđenu Pravilnikom, drugostepeni sud našao da je tužbeni zahtev tužioca neosnovan.

4. Odredbama člana 60. st. 1. i 3. Zakona o Ustavnom sudu je propisano da se zakoni i drugi opšti akti za koje je odlukom Ustavnog suda utvrđeno da nisu u saglasnosti s Ustavom, opšteprihvaćenim pravilima međunarodnog prava, potvrđenim međunarodnim ugovorima ili zakonom, ne mogu primenjivati na odnose koji su nastali pre dana objavljivanja odluke Ustavnog suda, ako do tog dana nisu pravnosnažno rešeni i da se izvršenje pravnosnažnih pojedinačnih akata donetih na osnovu propisa koji se više ne mogu primenjivati, ne može ni dozvoliti ni sprovesti, a ako je izvršenje započeto – obustaviće se.

Zaključkom Vlade Republike Srbije 05 broj: 02-4586/2003-001 od 17. jula 2003. godine, u stavu 1. tačke 1. je prihvaćena Informacija u pogledu statusa određenih organa, organizacija i službi sa područja AP Kosovo i Metohija, koja je sastavni deo Zaključka. Informacijom u pogledu statusa određenih organa, organizacija i službi sa područja AP Kosovo i Metohija, koja je prema tački 1. Zaključka, sastavni deo Zaključka, u cilju rešavanja pitanja radno-pravnog statusa zaposlenih u državnim organima, pokrajinskim organima, organima lokalne samouprave, javnim preduzećima čiji je osnivač Republika i lokalna samouprava i javnim službama sa područja AP Kosovo i Metohija koja su bila zaposlena, a koja bez svoje krivice ne rade i ne ostvaruju prihod po drugom osnovu, privremeno do donošenja odgovarajućih zakona, uredi(ti)...(na sledeći način)...:

- “1. Iznos plate ili zarade, odnosno naknade koju primaju zaposleni u državnim organima, pokrajinskim organima, organima lokalne samouprave, javnim preduzećima čiji je osnivač Republika i javnim preduzećima čiji je osnivač lokalna samouprava sa područja AP Kosovo i Metohija, a koja obavljaju registrovanu delatnost na području osnivača, kao zaposleni u javnim službama sa područja AP Kosovo i Metohija, izmeniće se tako da:

- zaposleni koji žive i rade na području AP Kosovo i Metohija primaju platu odnosno zaradu u skladu sa zakonom i kolektivnim ugovorom uvećanu za 100 %,

- zaposleni koji žive na području uže Srbije, a rade na području AP Kosovo i Metohija, primaju platu odnosno zaradu u skladu sa zakonom i kolektivnim ugovorom, uvećanu za 25 %,

- zaposleni koji žive i rade van područja AP Kosovo i Metohija primaju platu, odnosno zaradu u skladu sa zakonom i kolektivnim ugovorom za obavljanje poslova na koje su raspoređeni,

- zaposleni koji žive na području AP Kosovo i Metohija a ne rade, primaju naknadu plate, odnosno zarade u visini minimalne zarade utvrđene u skladu sa zakonom za period januar-jun 2003, uvećanu za 30 %,

- zaposleni koji žive van područja AP Kosovo i Metohija a ne rade, primaju naknadu plate, odnosno zarade u visini minimalne zarade utvrđene u skladu sa zakonom za period januar-jun 2003. godine.

Uvećanje plate, odnosno zarade iz alineje 1. ove tačke obračunava se na iznos plate, odnosno zarade koji se dobija na osnovu koeficijenta i osnovica utvrđene u skladu sa zakonom, odnosno kolektivnim ugovorom“.

5. Podnosilac ustavne žalbe smatra da je osporenom drugostepenom presudom povređeno načelo zabrane diskriminacije iz člana 21. Ustava, njegovo pravo na pravično suđenje iz člana 32. stav 1. Ustava, te pravo na jednaku zaštitu prava i pravo na pravno sredstvo iz člana 36. Ustava.

Odredbama Ustava na čiju se povredu poziva podnosilac ustavne žalbe je utvrđeno: da su pred Ustavom i zakonom svi jednaki i da svako ima pravo na jednaku zakonsku zaštitu, bez diskriminacije, te da je zabranjena svaka diskriminacija, neposredna ili posredna, po bilo kom osnovu, a naročito po osnovu rase, pola, nacionalne pripadnosti, društvenog porekla, rođenja, veroispovesti, političkog ili drugog uverenja, imovnog stanja, kulture, jezika, starosti i psihičkog ili fizičkog invaliditeta, kao i da se ne smatraju diskriminacijom posebne mere koje Republika Srbija može uvesti radi postizanja pune ravnopravnosti lica ili grupe lica koja su suštinski u nejednakom položaju sa ostalim građanima (član 21.); da svako ima pravo da nezavisan, nepristrasan i zakonom već ustanovljen sud, pravično i u razumnom roku, javno raspravi i odluči o njegovim pravima i obavezama, osnovanosti sumnje koja je bila razlog za pokretanje postupka, kao i o optužbama protiv njega (član 32. stav 1.); da se jemči jednaka zaštita prava pred sudovima i drugim državnim organima, imaocima javnih ovlašćenja i organima autonomne pokrajine i jedinica lokalne samouprave i da svako ima pravo na žalbu ili drugo pravno sredstvo protiv odluke kojom se odlučuje o njegovom pravu, obavezi ili na zakonu zasnovanom interesu (član 36.).

6. Razmatrajući ustavnu žalbu u delu koji se odnosi na povredu ustavnog prava na pravično suđenje u drugostepenom parničnom postupku, Ustavni sud ukazuje na to da je Odlukom Ustavnog suda IU- 412/2003 od 16. aprila 2010. godine utvrđeno da odredba tačke 1. Zaključka Vlade Republike Srbije, u delu na koji se poziva podnosilac ustavne žalbe, nisu u saglasnosti sa Ustavom i Zakonom. S obzirom na to da je ovaj radni spor pravnosnažno okončan pre objavljivanja navedene Odluke, te da podnosilac ustavne žalbe temelji navode o povredi prava na pravično suđenje na činjenici da je ostao uskraćen za isplatu posebne naknade koja je utvrđena Zaključkom Vlade od 17. jula 2003. godine, Ustavni sud smatra da bi, u smislu odredaba člana 60. st. 1. i 3. Zakona o Ustavnom sudu, postupanje po žalbi u ovom delu bilo bespredmetno.

Ispitujući ustavnu žalbu u delu koji se odnosi na povredu ustavnog prava na jednaku zaštitu prava, Ustavni sud je zaključio da podnosilac ustavne žalbe nije dostavio odgovarajuće dokaze koji bi potvrdili da je Okružni sud u Beogradu, kao sud najviše instance, u istim činjeničnim i pravnim situacijama doneo različite odluke o osnovanosti tužbenih zahteva i da je na taj način podnosioca, odbijajući njegov tužbeni zahtev, doveo u suštinski različit položaj od onoga u kome su lica čiji je istovetni tužbeni zahtev usvojen, a što bi bilo suprotno principu pravne sigurnosti (koji je, pored ostalog, i sastavni deo prava na pravično suđenje). Naime, podnosilac ustavne žalbe se samo pozvao na to da je stavljen u neravnopravan položaj u odnosu na ostale zaposlene u državnim organima na teritoriji Autonomne pokrajine Kosovo i Metohija koji primaju tzv. kosovski dodatak i da je “nezvanično saznao da su presudama Okružnog suda u Beogradu Gž1. 1935/07, Gž1. 2229/07 i Gž1. 2060/07 potvrđene prvostepene odluke, kojima je usvojen tužbeni zahtev po istom osnovu“, ne pružajući pri tome niti jedan dokaz u prilog svojim tvrdnjama.

Imajući u vidu da je osporenom presudom Okružnog suda u Beogradu Gž1. 3115/07 od 21. juna 2007. godine odlučeno o žalbi tužene u ovoj pravnoj stvari, Ustavni sud je ocenio da u drugostepenom parničnom postupku, u konkretnom slučaju, nije ni moglo biti povređeno pravo podnosioca ustavne žalbe na pravno sredstvo.

U pogledu navoda podnosioca ustavne žalbe da je osporenom presudom povređeno načelo zabrane diskriminacije, Ustavni sud je utvrdio da u ustavnoj žalbi nisu pruženi ustavnopravno prihvatljivi argumenti i dokazi koji bi ukazali da je drugostepeni sud zbog nekog ličnog svojstva podnosioca pogrešno primenio materijalno pravo na njegovu štetu, što je neophodna pretpostavka da bi se mogla utvrditi povreda načela iz člana 21. Ustava.

S obzirom na sve navedeno, a krećući se u granicama zahteva koji je u ustavnoj žalbi postavljen, Ustavni sud je ovu ustavnu žalbu odbacio, saglasno odredbi člana 36. stav 1. tačka 4) Zakona o Ustavnom sudu, jer ne postoje pretpostavke utvrđene Ustavom i Zakonom za vođenje postupka i odlučivanje.

7. Polazeći od iznetog, Ustavni sud je, na osnovu odredbe člana 46. tačka 9) Zakona o Ustavnom sudu, rešio kao u izreci.

PREDSEDNIK

USTAVNOG SUDA

dr Dragiša Slijepčević

Rešenje Ustavnog suda o odbacivanju ustavne žalbe u radnom sporu

Kratak pregled

Tekst originalne odluke

Slični dokumenti