Odbijanje zahteva za predaju bioloških uzoraka umrlog novorođenčeta roditeljima

Kratak pregled

Ustavni sud odbija ustavnu žalbu roditelja koji su tražili predaju bioloških uzoraka umrlog novorođenčeta radi ponovne DNK analize. Potvrđen je stav redovnih sudova da se uzorci, u skladu sa propisima, mogu predati samo ovlašćenoj ustanovi, a ne fizičkim licima.

Tekst originalne odluke

Republika Srbija
USTAVNI SUD
Už-4221/2012
24.11.2016.
Beograd

Ustavni sud, Veliko veće, u sastavu: predsednik Suda Vesna Ilić Prelić, predsednik Veća, i sudije dr Bosa Nenadić, Katarina Manojlović Andrić, dr Olivera Vučić, Predrag Ćetković, Milan Stanić, Bratislav Đokić i mr Tomislav Stojković, članovi Veća, u postupku po ustavnoj žalbi D. I. iz sela D. V. kod Lebana, na osnovu člana 167. stav 4. u vezi sa članom 170. Ustava Republike Srbije, na sednici Veća održanoj 24. novembra 2016. godine, doneo je

O D L U K U

Odbija se kao neosnovana ustavna žalba D. I. izjavljena protiv presude Apelacionog suda u Nišu Gž. 299/12 od 3. aprila 2012. godine zbog povrede prava na pravično suđenje zajemčenog članom 32. stav 1. Ustava Republike Srbije, dok se u preostalom delu ustavna žalba odbacuje.

O b r a z l o ž e nj e

1. D. I. iz sela D. V. kod Lebana podneo je, 24. maja 2012. godine, preko punomoćnika T. J, advokata iz Bojnika, Ustavnom sudu ustavnu žalbu protiv presude Apelacionog suda u Nišu Gž. 299/12 od 3. aprila 2012. godine, zbog povrede načela neposredne primene zajemčenih prava, svrhe ustavnih jemstava i načela zabrane diskriminacije, utvrđenih odredbama čl. 18, 19. i 21. Ustava Republike Srbije, kao i zbog povrede prava na pravično suđenje i prava na jednaku zaštitu prava i na pravno sredstvo, zajemčenih odredbama čl. 32. i 36. Ustava. Pored toga, podnosilac je istakao da mu je osporenom presudom povređeno i pravo „da sudovi štite slobode i prava građana, zakonom utvrđena prava i interes pravnih subjekata i obezbeđuju ustavnost i zakonitost“ iz člana 95. Ustava.

U ustavnoj žalbi je, pored ostalog, navedeno: da je osporenom presudom pravnosnažno odbijen tužbeni zahtev podnosioca ustavne žalbe i njegove supruge kojim su tražili da se naloži tuženoj zdravstvenoj ustanovi da im preda uzorak, tzv. „kalupe“, u količini koja je dovoljna za vršenje DNK analize, skinut sa tkiva umrlog deteta tužilaca; da je osporena presuda zasnovana na mišljenjima „zainteresovanih subjekata“, odnosno na iskazu načelnika Odeljenja patologije koji je tvrdio da se patohistološki kalupi isečaka organa novorođenčeta čuvaju u specijalno određenim kasetama pod kontrolom medicinskog osoblja i da se isti ne predaju fizičkim licima; da su sudovi propustili da utvrde „da li je moguće da tužioci dobiju odgovarajuću količinu uzoraka sačuvanog tkiva njihovog umrlog deteta, na odgovarajući zaštićen i zapečaćen način“; da je ostalo neutvrđeno da li postoji tehnički izvodljiv način da se odgovarajući uzorak, dovoljan za vršenje DNK analize, zaštiti i propisno upakuje kako bi tužioci mogli da izvrše analizu u nezavisnoj instituciji; da zaključak suda da uzorci ne mogu biti predati tužiocima kao fizičkim licima u cilju vršenja ponovne DNK analize „nema svoju potporu u propisima“. Podnosilac ustavne žalbe je predložio da Ustavni sud usvoji ustavnu žalbu, utvrdi povredu označenih prava i naloži ponovno postupanje pred Apelacionim sudom u Nišu. Pored toga, podnosilac je istakao i zahtev za naknadu nematerijalne štete.

2. Saglasno članu 170. Ustava Republike Srbije, ustavna žalba se može izjaviti protiv pojedinačnih akata ili radnji državnih organa ili organizacija kojima su poverena javna ovlašćenja, a kojima se povređuju ili uskraćuju ljudska ili manjinska prava i slobode zajemčene Ustavom, ako su iscrpljena ili nisu predviđena druga pravna sredstva za njihovu zaštitu.

U postupku pružanja ustavnosudske zaštite, povodom ispitivanja osnovanosti ustavne žalbe u granicama istaknutog zahteva, Ustavni sud utvrđuje da li je u postupku odlučivanja o pravima i obavezama podnosioca ustavne žalbe povređeno ili uskraćeno njegovo Ustavom zajemčeno pravo ili sloboda.

3. Ustavni sud je, u sprovedenom postupku izvršio uvid u spise predmeta Osnovnog suda u Leskovcu P. 1136/10 P. 1137/10 i utvrdio sledeće činjenice i okolnosti od značaja za odlučivanje:

D. I, ovde podnosilac ustavne žalbe, i I. I, supruga podnosioca, podneli su 21. januara 2008. godine Opštinskom sudu u Leskovcu tužbu radi činidbe protiv tužene Opšte bolnice u Leskovcu, a koju su, na zahtev suda, uredili 17. marta 2008. godine.

Presudom Osnovnog suda u Leskovcu P. 1136/10 P. 1137/10 od 1. novembra 2011. godine, u stavu prvom izreke, odbijen je kao neosnovan tužbeni zahtev tužilaca D. I, ovde podnosioca ustavne žalbe, i I. I. kojim su tražili da se naloži tuženoj O. bolnici L. da im preda jedan uzorak, tzv. „kalupe“, u količini koja je dovoljna za vršenje DNK analize, skinut sa tkiva umrlog deteta tužilaca 18. aprila 2007. godine na odeljenju tužene. U stavu drugom izreke presude odbijen je kao neosnovan zahtev tužilaca da im tužena naknadi troškove parničnog postupka. U obrazloženju prvostepene presude je, pored ostalog, navedeno: da je u tužbi izneto da je u Z. centru L. tužilja I. I, supruga tužioca D. I, 16. aprila 2007. godine rodila muško dete, a koje je, prema izjavi stručnih i ovlašćenih lica, umrlo 18. aprila 2007. godine; da su tužioci dalje naveli da su kao roditelji zatražili od ovlašćene službe tužene da im preda telo novorođenčeta radi sahranjivanja, ali da su bili upućeni na JKP „K.“ L. kome je navodno telo ustupljeno radi sahranjivanja, a kome su se potom i obratili i od koga su dobili pismenu informaciju kojom su tvrdnje tužene o ustupanju tela preminulog novorođenčeta negirane; da su tužioci naveli da su takve okolnosti izazvale i pojačale njihovu sumnju da se radi o krađi deteta, inače notornoj pojavi o kojoj se poslednjih godina mnogo pisalo i govorilo u medijima, te da su oni stoga zatražili DNK analizu preminulog novorođenčeta, a koja je izvršena na B. fakultetu u B. sa rezultatom da se radi o skoro stopostotnoj verovatnoći da su oni roditelji umrlog deteta; da su tužioci naveli da su se, smatrajući da imaju pravo da i sami poseduju jedan deo uzorka, tzv. „kalupe“, (tkiva) skinutog sa tela umrlog deteta, obratili tuženoj da im ustupi jedan od raspoloživih tzv. „kalupa“ kako bi sami finansirali još jednu DNK analizu, ali da su od tužene dobili informaciju da im se traženi uzorak može dostaviti samo po nalogu suda ili drugog državnog organa; da je u tužbi navedeno i to da je nesporno da se kod tužene nalazi veći broj „kalupa“ i da je za izdavanje istih potreban nalog suda, te da stoga tužioci imaju na zakonu zasnovan interes da sud usvoji tužbeni zahtev i naloži tuženoj da im preda jedan uzorak tkiva koji je skinut sa umrlog deteta tužilaca; da je sud, iz iskaza tužioca D. I. kao stranke, utvrdio da su on i njegova supruga 18. aprila 2007. godine saznali da im je dete umrlo, i to od M. I. koja im je i pokazala leš deteta; da je, dalje, iz iskaza tužioca utvrđeno da je njemu, nakon izvršene obdukcije, ponuđeno da preuzme leš radi sahranjivanja, ali da se on odrekao preuzimanja jer je sumnjao da je to dete njegovo, ističući da će ako DNK analiza potvrdi da je dete njegovo tražiti ekshumaciju i preuzimanje leša da bi ga sahranio, što je i učinio, nakon što je dobio rezultate DNK analize, ali da leš deteta nije dobio; da je sud, čitanjem zapisnika o obdukciji Zdravstvenog centra L. od 19. aprila 2007. godine, utvrdio da je muško novorođenče I. I, koje je rođeno 16. aprila 2007. godine, umrlo 18. aprila 2007. godine, a da je direktan uzrok smrti kardiopulmonalna slabost – insuficijencija zbog atelektaze (kolapsa) i subatelektaze većeg dela pluća, koja je najverovatnije nastala zbog aspiracije lipo-proteinskog stranog sadržaja; da je sud, čitanjem obdukcionog zapisnika Zavoda za sudsku medicinu N. broj S-120/7 od 22. maja 2007. godine, utvrdio da je obdukcija leša pok. NN muškog novorođenčeta vršena na osnovu zahteva istražnog sudije Opštinskog suda u Leskovcu, te da se na osnovu izvršene obdukcije može zaključiti da je novorođenče rođeno živo, da je smrt prirodna i da je nastupila neposredno usled udisanja veće količine najverovatnije povraćenog želudačnog sadržaja, prevelikog nadražaja sluzokože duž svih disajnih puteva, posebno u plućnim mehurićima, te sledstvenog refleksnog zaustavljanja srčanog rada i disanja, kao i da na lešu nisu nađeni znaci nasilja; da je sud, čitanjem nalaza B. fakulteta – U. u B. od 28. avgusta 2007. godine, utvrdio da je, po naredbi Opštinskog suda u Leskovcu, vršeno veštačenje bioloških tragova putem DNK analize u cilju da se iz uzoraka dostavljenih kostiju koje su pripadale NN novorođenčetu izoluje DNK materijal i da se utvrdi DNK profil, kao i da se utvrde DNK profili tužilaca, a radi dobijanja odgovora na pitanje da li je NN novorođenče biološki srodnik prvog stepena tužilaca, odnosno njihovo dete, te da je na osnovu rezultata DNK analize potvrđeno da se u slučaju uzorka tkiva sa desne butne kosti NN muškog novorođenčeta radi o uzorcima sina tužilaca; da je sud, čitanjem potvrde JKP „K.“ L. – Pogrebne službe od 17. maja 2007. godine, utvrdio da na S. groblju u L. u periodu od 16. aprila do 17. maja 2007. godine nije sahranjena nijedna mrtvorođena beba u prostoru određenom za te namene; da je sud, uvidom u spisak (fotokopiju protokola koji se vodi u službi za patologiju o preminuloj novorođenčadi, a koja se predaje komunalnom preduzeću na osnovu ugovora o iznošenju i ukopu otpadnog hirurškog materijala od 24. juna 2002. godine) utvrdio da je muško novorođenče I. I. ukopano 21. juna 2007. godine na parceli 3 pod rednim brojem 6, grobno mesto 6; da je sud, iz iskaza svedoka M. S. iz Leskovca (načelnika Odeljenja patologije), utvrdio da je Zdravstveni centar L. sklopio sa JKP „K.“ ugovor, prema kome se posle obdukcije sav otpadni hirurški materijal i sav human materijal koji je obrađivan u odeljenju patologije pakuje u zakonom namenjene kese i obeležava ukupno, ne pojedinačno, i kad se nakupi dovoljna količina ovog biološkog materijala vozač komunalnog preduzeća preuzima taj materijal, nakon što je prethodno pregledao šta je uzeo i stavio potpis da je preuzeo materijal; da je, u konkretnom slučaju, svedok proverio i ustanovio da je navedenog datuma, kao što je to označeno u dostavljenoj fotokopiji protokola, vozač potpisao da je preuzeo određeni biološki materijal i da ga je uputio na sahranu; da je sud, na osnovu iskaza navedenog svedoka, utvrdio i da je telo bebe čuvano nekoliko meseci u zdravstvenoj ustanovi, mimo svih pravila medicinske struke, a radi postupanja po pismenom nalogu suda, kao i da se patohistološki kalupi čuvaju u za to specijalno određenim kasetama pod kontrolom osoblja koje sa njima radi i pristup kalupima imaju samo ovlašćeni tehničari, policija i sud, a isti se ne predaju fizičkom licu; da je sud, čitanjem izveštaja Opšte bolnice L. broj 8538 od 25. maja 2009. godine, utvrdio da se patohistološki kalupi ne mogu deliti, odnosno iz njih odvajati fragmenti za posebne, nezavisne analize, da se oni čuvaju u posebnim kutijama koje su za to namenjene i u posebnim temperaturnim i svetlosnim uslovima, te da se mogu izdati samo na poseban zahtev konzilujuma, suda ili policije; da je sud, čitanjem izveštaja Z. za s. m. N. broj 1699/09 od 21. septembra 2009. godine, utvrdio da se u Zavodu i dalje čuvaju i postoje parafinski kalupi isečaka organa, koji su uzeti tokom vršenja ponovne obdukcije NN muškog novorođenčeta 22. maja 2007. godine u tom zavodu, kao i da postoji mogućnost da se uzmu svi ili neki od njih radi vršenja nove DNK analize, ali da se to ne može učiniti, a da se ti kalupi ne oštete i da ostanu u istom stanju, te da je uspešnost identifikacije DNK profila iz parafinskih kalupa veoma različita, a ovo iz razloga što izrada kalupa prolazi kroz niz hemijsko-tehničkih procedura kojima se DNK profili mogu i uništiti; da je sud iz navedenog izveštaja utvrdio i da se takvi kalupi mogu dostaviti samo na zahtev suda, ali nikako fizičkom licu, već sudu koji bi taj materijal dostavio ustanovi u kojoj bi se izvršila nova DNK analiza; da je sud pročitao i informaciju JKP „K.“ – Pogrebne službe od 24. februara 2009. godine, kojom su tužioci obavešteni da od dana kad je upućen predmetni zahtev (za ekshumaciju) nisu uspeli da bez sumnje utvrde da li je novorođenče tužilaca sahranjeno na S. groblju u L. i na kom grobnom mestu, te da nisu u prilici da izvrše iskop posmrtnih ostataka; da je sud, na osnovu ocene napred navedenih dokaza pojedinačno i na osnovu rezultata celokupnog dokaznog postupka, odlučio kao u izreci presude, posebno imajući u vidu da su tužioci u postavljenom zahtevu tražili da im tužena preda jedan uzorak, tzv. „kalupe“, u količini koja je dovoljna za vršenje DNK analize; da je sud prilikom odlučivanja imao u vidu izveštaj Z. za s. m. N. od 21. septembra 2009. godine, u kome je navedeno da bi sud mogao da odluči da traženi materijal dostavi ustanovi u kojoj bi se izvršila nova DNK analiza, pa kako su tužioci tražili da se njima preda materijal, a ne da se dostavi ustanovi koja bi izvršila novu DNK analizu, to je sud odlučio kao u izreci presude; da je sud takvu odluku doneo na osnovu člana 222. Zakona o zdravstvenoj zaštiti, kojim je propisano da kada je u pitanju obdukcija na novorođenčetu da je obavezno uzimanje i trajno čuvanje uzoraka biološkog porekla u skladu sa pravilima struke.

Osporenom presudom Apelacionog suda u Nišu Gž. 299/12 od 3. aprila 2012. godine odbijena je kao neosnovana žalba tužilaca D. I, ovde podnosioca ustavne žalbe, i I. I, i potvrđena je ožalbena prvostepena presuda. U obrazloženju osporene drugostepene presude je, pored ostalog, navedeno: da je Apelacioni sud, ispitujući pobijanu presudu u smislu člana 372. ZPP, našao da je žalba neosnovana; da prvostepeni sud nije učinio nijednu bitnu povredu odredaba parničnog postupka iz člana 361. stav 2. tač. 1), 2), 5), 7) i 9) ZPP, o kojima ovaj sud vodi računa po službenoj dužnosti, kao ni bitne povrede iz člana 361. stav 2. tačka 12) ZPP na koje se ukazuje u žalbi; da je prvostepeni sud pravilno primenio materijalno pravo na utvrđeno činjenično stanje i odbio tužbeni zahtev tužilaca kojim su tražili da se naloži tuženoj da izvrši traženu činidbu; da je odredbom člana 222. (pogrešno označen kao član 223.) stav 2. tačka 3) propisano da se obdukcija obavezno vrši na novorođenčetu koje je umrlo u zdravstvenoj ustanovi odmah nakon rođenja, a da je stavom 6. istog člana propisano da kada je u pitanju obdukcija nad novorođenčetom, da je obavezno uzimanje i trajno čuvanje uzoraka biološkog porekla, u skladu sa pravilima struke; da imajući u vidu da je tužena, nakon izvršene obdukcije novorođenčeta koje je umrlo odmah nakon rođenja, uzela uzorak biološkog porekla, kao i činjenicu da se po pravilima struke isti čuvaju u specifičnim uslovima, pod odgovarajućim svetlosnim i temperaturnim uslovima, to je pravilan zaključak prvostepenog suda da uzorci ne mogu biti predati lično tužiocima kao fizičkim licima u cilju vršenja ponovne DNK analize, već samo ustanovi ovlašćenoj za vršenje takve analize; da su zbog toga neosnovani navodi žalbe tužilaca o pogrešnoj primeni materijalnog prava; da su, po oceni drugostepenog suda, neosnovani žalbeni navodi tužilaca kojima osporavaju utvrđeno činjenično stanje isticanjem da su bili ispunjeni uslovi da se uzorci predaju tužiocima radi vršenja DNK analize i otklanjanja sumnje u situaciji kada je leš deteta nestao i utvrđenja da li se radi o njihovom detetu ili je dete zamenjeno i živo nestalo, da tužena raspolaže dovoljnom količinom uzoraka koji se mogu izdvojiti radi analize i da istaknutim zahtevom tužioci objektivno pokazuju nepoverenje prema tuženoj; da okolnost da se uzorci biološkog porekla novorođenčeta, u skladu sa pravilima struke, čuvaju u posebnim uslovima, a sve u cilju očuvanja uzoraka radi dobijanja verodostojnih podataka pri analizama, ukazuje da odgovarajući svetlosni i temperaturni uslovi ne mogu biti obezbeđeni od strane tužilaca kao fizičkih lica, već od strane ovlašćenih ustanova, iz kog razloga je pravilno prvostepeni sud odbio njihov zahtev; da je odredbom člana 3. stav 1. ZPP propisano načelo dispozicije stranaka u pogledu obraćanja sudu za pružanje zaštite i isključivo pravo stranaka da odrede predmet, sadržinu i obim parnice; da su tužioci tražili da sud obaveže tuženu da im preda jedan uzorak radi vršenja DNK analize; da s obzirom na ovako postavljen tužbeni zahtev, prvostepeni sud je pobijanom odlukom pravilno odbio takav zahtev jer rezultati dokazivanja i raspravljanja ukazuju da tužena traženu činidbu za svrhu DNK analize može izvršiti samo prema ovlašćenoj ustanovi; da se iz napred navedenih razloga neosnovano žalbom tužilaca ukazuje da im je pobijanom presudom onemogućena pravna zaštita jer se takvom odlukom ne zadire u pravo tužilaca da pravnu zaštitu ostvare zahtevom kojim bi tražena činidba bila usmerena prema odgovarajućoj zdravstvenoj ustanovi, pri činjenici da su tužioci sami opredelili zahteve i da sud nema zakonskih ovlašćenja da se kreće van granica postavljenog zahteva.

Ustavni sud je izvršio uvid i u spise predmeta Opštinskog javnog tužilaštva u Leskovcu KTR 245/07, sada Osnovnog javnog tužilaštva u Leskovcu, i Opštinskog suda u Leskovcu Kri. 109/07 i utvrdio sledeće činjenice i okolnosti od značaja za odlučivanje:

Policijska uprava Leskovac dostavila je 9. maja 2007. godine Opštinskom javnom tužilaštvu u Leskovcu predstavku I. I. i D. I, ovde podnosioca ustavne žalbe, koju je ovo tužilaštvo smatralo krivičnom prijavom protiv NN lica – zaposlenih u Ginekološko-akušerskom odeljenju Bolnice u Leskovcu zbog krivičnih dela oduzimanje maloletnog lica iz člana 191. stav 1. KZ i promena porodičnog stanja iz člana 192. KZ. U krivičnoj prijavi je, pored ostalog, navedeno da se I. I. porodila 16. aprila 2007. godine u l. bolnici i da je rodila zdravo muško dete, ali da su joj zdravstveni radnici 18. aprila 2007. godine saopštili da je njeno dete preminulo, a da podnosioci izražavaju sumnju u to da je njihovo dete zaista preminulo, te da stoga i podnose krivičnu prijavu. Povodom navedene krivične prijave formiran je Opštinskom javnom tužilaštvu u Leskovcu predmet KTR 245/07.

Postupajući po navedenoj krivičnoj prijavi, Opštinsko javno tužilaštvo u Leskovcu podnelo je 21. maja 2007. godine Opštinskom sudu u Leskovcu predlog za preduzimanje istražnih radnji. Povodom navedenog predloga formiran je u Opštinskom sudu u Leskovcu predmet Kri. 109/07. U toku postupka pred sudom, pored ostalog, određeno je i sprovedeno veštačenje pregledom i obdukcijom leša od strane Zavoda za s. m. N, kao i veštačenje bioloških tragova putem DNK analize od strane B. fakulteta U. u B, a takođe je određen i izvršen vanredni nadzor u Opštoj bolnici Leskovac sa strane Ministarstva zdravlja. Nakon sprovedenih istražnih radnji, spisi predmeta su dostavljeni Opštinskom javnom tužilaštvu u Leskovcu.

Rešenjem Opštinskog javnog tužilaštva u Leskovcu KTR 245/07 od 14. septembra 2007. godine određeno je da nema mesta pokretanju i vođenju krivičnog postupka, usled nepostojanja osnova sumnje da je došlo do izvršenja krivičnog dela za koje se gonjenje preduzima po službenoj dužnosti. U obrazloženju rešenja je, pored ostalog, navedeno: da je radi razjašnjenja svih okolnosti slučaja bio stavljen predlog za preduzimanje istražnih radnji Opštinskom sudu u Leskovcu, između ostalog, i obavljanje veštačenja bioloških tragova putem DNK analize, te da je B. fakultet koji je sproveo navedeno veštačenje, u svom nalazu i mišljenju konstatovao da se gotovo sa stopostotnom sigurnošću može zaključiti da se u slučaju NN muškog novorođenčeta radi o biološkom srodniku prvog stepena I. I. i D. I, odnosno o njihovom sinu; da u konkretnom slučaju, kod tako utvrđenog činjeničnog stanja, nije došlo do izvršenja krivičnog dela za koje se gonjenje preduzima po službenoj dužnosti, te je iz tih razloga i doneta odluka kao u dispozitivu rešenja.

U spisima predmeta Osnovnog javnog tužilaštva u Leskovcu nalazi se i predstavka D. I. i I. I. koju je Ministarstvo unutrašnjih poslova dostavilo tužilaštvu 21. juna 2010. godine na postupanje, a u kojoj je, između ostalog, navedeno da je Opštinsko javno tužilaštvo u Leskovcu podnosiocima predstavke dostavilo obaveštenje KT 347/09 od 1. aprila 2009. godine, u kome je navedeno da je njihova krivična prijava protiv poimenično označenih lica zaposlenih u O. bolnici u L. i vozača JKP „K.“ L. odbačena, te da oni kao oštećeni mogu da preuzmu gonjenje, a što su oni i učinili 21. aprila 2009. godine podnošenjem zahteva za sprovođenje istrage.

4. Odredbama Ustava, na čije se povrede poziva podnosilac ustavne žalbe, utvrđena su sledeća osnovna načela i ljudska prava, i to: načelo neposredne primene zajemčenih prava (član 18.), svrha ustavnih jemstava (član 19.), načelo zabrane diskriminacije (član 21.), pravo na pravično suđenje (član 32.) i pravo na jednaku zaštitu prava i na pravno sredstvo (član 36.). Odredbom člana 32. stav 1. Ustava utvrđeno je da svako ima pravo da nezavisan, nepristrasan i zakonom već ustanovljen sud, pravično i u razumnom roku, javno raspravi i odluči o njegovim pravima i obavezama, osnovanosti sumnje koja je bila razlog za pokretanje postupka, kao i o optužbama protiv njega.

Za odlučivanje o predmetnoj ustavnoj žalbi od značaja su i odredbe Zakona o zdravstvenoj zaštiti („Službeni glasnik RS“, br. 107/05, 72/09, 88/10, 99/10, 57/11, 119/12, 45/13 i 93/14) i Pravilnika o načinu i postupku za utvrđivanje vremena i uzroka smrti, za obdukciju leša kao i za postupanje sa odstranjenim delovima ljudskog tela („Službeni glasnik RS“, br. 9/99 i 10/99).

Zakonom o zdravstvenoj zaštiti propisano je: da zdravstvenu službu čine zdravstvene ustanove i privatna praksa (član 45. stav 1. tačka 1)); da zdravstvene ustanove koje obavljaju hitnu medicinsku pomoć, snabdevanje krvlju i krvnim derivatima, proizvodnju seruma i vakcina i patoanatomsko-obdukcijsku delatnost, kao i zdravstvenu delatnost iz oblasti javnog zdravlja, osnivaju se isključivo u državnoj svojini (član 48. stav 3.); da zdravstvena ustanova obavlja zdravstvenu delatnost, a privatna praksa određene poslove zdravstvene delatnosti (član 45. stav 2.); da privatna praksa ne može obavljati zdravstvenu delatnost iz oblasti hitne medicinske pomoći, snabdevanja krvlju i krvnim derivatima, uzimanja, čuvanja i presađivanja organa i delova ljudskog tela, proizvodnje seruma i vakcina, patoanatomsko - obdukcijsku delatnost, kao i zdravstvenu delatnost iz oblasti javnog zdravlja (član 56. stav 6.); da se za svako umrlo lice utvrđuje vreme i uzrok smrti na osnovu neposrednog pregleda umrlog lica (član 219. stav 1.); da utvrđivanje vremena i uzroka smrti može vršiti samo doktor medicine (član 219. stav 2.); da se za lica umrla u zdravstvenoj ustanovi vreme i uzrok smrti utvrđuje u zdravstvenoj ustanovi, i o tome obaveštava nadležni organ opštine, odnosno grada (član 219. stav 3.); da je zdravstvena ustanova dužna da obavesti punoletnog člana porodice o uzroku i vremenu smrti umrlog lica, u najkraćem mogućem roku, kao i da obezbedi tom licu neposredan pristup telu umrlog lica uz prisustvo doktora medicine koji je neposrednim pregledom utvrdio vreme i uzrok smrti (član 221. stav 1.); da član porodice iz stava 1. ovog člana može odbiti neposredan pristup telu umrlog lica, o čemu se sačinjava pismena beleška koju potpisuje član porodice umrlog lica (član 221. stav 2.); da se kao posebna mera utvrđivanja vremena i uzroka smrti umrlih lica vrši obdukcija (član 222. stav 1.); da se obdukcija obavezno vrši, pored ostalog, i na novorođenčetu koje je umrlo u zdravstvenoj ustanovi odmah nakon rođenja ili tokom lečenja (član 222. stav 2. tačka 3)); da se umrlo lice sahranjuje nakon što je smrt utvrđena, po pravilu u vremenu od 24 do 48 sati od nastanka smrti, u skladu sa zakonom (član 222. stav 3.); da kada je u pitanju obdukcija nad licem iz stava 2. tačka 3), obavezno je uzimanje i trajno čuvanje uzoraka biološkog porekla, u skladu sa pravilima struke (član 222. stav 6.); da način i postupak za utvrđivanje vremena i uzroka smrti umrlih lica i za obdukciju leša, kao i za postupanje sa delovima ljudskog tela koji su hirurškim zahvatom ili na drugi način odstranjeni, propisuje ministar (član 222. stav 7.).

Pravilnikom o načinu i postupku za utvrđivanje vremena i uzroka smrti, za obdukciju leša kao i za postupanje sa odstranjenim delovima ljudskog tela (u daljem tekstu: Pravilnik) je propisano: da se vreme i uzrok smrti utvrđuju lekarskim pregledom, i drugim medicinskim metodama, koristeći se pri tome dostignućima savremene medicinske nauke i na osnovu medicinske dokumentacije (član 2. stav 1.); da se prilikom utvrđivanja vremena i uzroka smrti utvrđuje i identitet umrlog (član 2. stav 2.); da se o vremenu i uzroku smrti lica umrlih u zdravstvenoj ustanovi, odmah a najkasnije u roku od šest časova od utvrđene smrti obaveštava porodica (član 4. stav 1.); da se, ako je umrlo lice iz stava 1. ovog člana novorođenče čija je majka smeštena u zdravstvenoj ustanovi, odmah i neposredno obaveštava i majka (član 4. stav 2.); da se prilikom preuzimanja za sahranu lica umrlih u zdravstvenoj ustanovi, obavezno vrši provera identiteta (član 7.); da se u slučajevima predviđenim zakonom uzrok smrti utvrđuje obdukcijom umrlog (član 8. stav 1.); da ukoliko postoji potreba za sudsko medicinskom ili drugom vrstom istraživanja odstranjenih delova ljudskog tela, isti se čuvaju pod sledećim uslovima - na temperaturi do +4°C, zaštićeni od glodara i drugih životinja i obezbeđeni od dodira sa nestručnim licima i zloupotrebe (član 10. stav 1.); da je čuvanje odstranjenih delova iz stava 1. ovog člana dozvoljeno najduže sedam dana od dana odstranjivanja, osim za obavljanje nastave na fakultetima zdravstvene struke (član 10. stav 2.).

Za odlučivanje u konkretnom predmetu od značaja je i presuda Evropskog suda za ljudska prava (u daljem tekstu: Evropski sud) u predmetu Zorica Jovanović protiv Srbije, broj predstavke 21794/08, od 26. marta 2013. godine, a koja je objavljena u „Službenom glasniku Republike Srbije“, broj 33/13. U tom predmetu podnositeljka predstavke se žalila na to što joj nadležni državni organi Republike Srbije kontinuirano nisu pružili informacije o stvarnoj sudbini njenog sina, koji je navodno preminuo par dana nakon porođaja – 28. novembra 1983. godine (slučaj tzv. „nestalih beba“). Navedenom presudom utvrđeno je da je imenovanoj podnositeljki povređeno pravo na porodičan život iz člana 8. Evropske konvencije za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda i obavezana je Republika Srbija da isplati podnositeljki odgovarajući novčani iznos na ime naknade nematerijalne štete. Pored toga, Evropski sud je obavezao Republiku Srbiju da, u roku od godinu dana od datuma kada ova presuda postane pravnosnažna u skladu sa članom 44. stav 2. Evropske konvencije, preduzme sve odgovarajuće mere sa ciljem obezbeđenja pojedinačnog obeštećenja svim roditeljima u situaciji kao što je ili koja je dovoljno slična situaciji podnositeljke predstavke.

Pored toga, Ustavni sud konstatuje da je cilju izvršavnja naloga iz presude Evropskog suda donete u predmetu Zorica Jovanović protiv Srbije, Vlada Republike Srbije, kao ovlašćeni predlagač, dostavila Narodnoj Skupštini Predlog Zakona o utvrđivanju činjenica o statusu novorođene dece za koju se sumnja da su nestala iz porodilišta u Republici Srbiji (videti na internet stranici Narodne skupštine: www.parlament.gov.rs). U obrazloženju teksta Predloga Zakona, kao razlog za donošenje ovog zakona, navedeno je da je radi izvršavanja obaveze Republike Srbije po navedenoj presudi Evropskog suda potrebno da se donese zakon koji propisuje poseban postupak za utvrđivanje činjenica o statusu novorođene dece za koju se sumnja da su nestala u porodilištima u Republici Srbiji, utvrdi nadležnost državnih organa u tom postupku i istovremeno odredi pravična naknada ako bude utvrđeno da je povređeno pravo na porodični život roditelja novorođenog deteta. Takođe je navedeno, da imajući u vidu ustavni položaj sudova, kao nezavisnih i samostalnih državnih organa, i sudija, kao jedinih i izvornih protagonista sudske vlasti, roditeljima (i drugim predlagačima određenim Zakonom) novorođene dece za koje postoji sumnja da su nestala iz porodilišta omogućava se da u posebnom sudskom postupku pokušaju da saznaju istinu o tome šta se desilo sa nestalim novorođenim detetom i ostvare pravo na pravičnu naknadu nematerijalne štete zbog povrede prava na porodični život.

5. Ocenjujući navode podnosioca ustavne žalbe sa stanovišta povrede prava na pravično suđenje iz člana 32. stav 1. Ustava, Ustavni sud je utvrdio da podnosilac svoje tvrdnje o povredi označenog prava, u suštini, zasniva na tome da su postupajući sudovi prilikom odlučivanja o predmetnom sporu pogrešno i nepotpuno utvrdili činjenično stanje i da su proizvoljno primenili materijalno pravo.

Ustavni sud i ovom prilikom podseća na svoj stav da nije nadležan da u ustavnosudskom postupku ocenjuje pravilnost činjeničnih i pravnih zaključaka redovnih sudova, niti da vrši kontrolu ocene dokaza. S druge strane, Ustavni sud ukazuje da se ustavna garancija prava na pravično suđenje, pored ostalog, sastoji u tome da sudska odluka o nečijem pravu ili obavezi mora biti doneta u postupku koji je sproveden u skladu sa važećim procesnim zakonom, primenom merodavnog materijalnog prava i obrazložena na ustavnopravno prihvatljiv način, jer bi se u suprotnom mogla smatrati rezultatom arbitrernog postupanja i odlučivanja nadležnog suda. Budući da arbitrernost u utvrđivanju činjenica i primeni merodavnog prava ne može zadovoljiti standard pravičnog suđenja na način kako je to utvrđeno članom 32. stav 1. Ustava, u određenim situacijama, koje prvenstveno zavise od činjenica i okolnosti konkretnog slučaja, te navedenih ustavnopravnih razloga, ima osnova da se u postupku po ustavnoj žalbi povreda navedenog ustavnog prava ceni i sa stanovišta proizvoljno utvrđenog činjeničnog stanja i primene materijalnog prava.

Ustavni sud najpre konstatuje da iz činjenica utvrđenih u postupku proizlazi sledeće: da je 16. aprila 2007. godine u Opštoj bolnici Leskovac rođeno dete podnosioca ustavne žalbe, gde je i preminulo 18. aprila 2007. godine, nakon čega su njegova supruga i on obavešteni da im je dete umrlo i pokazan im je leš deteta; da je 19. aprila 2007. godine u navedenoj zdravstvenoj ustanovi izvršena obdukcija, te da je u zapisniku o obdukciji konstatovan uzrok smrti novorođenčeta; da su podnosilac i njegova supruga 9. maja 2007. godine podneli krivičnu prijavu Opštinskom javnom tužilaštvu u Leskovcu protiv NN lica zaposlenih u navedenoj zdravstvenoj ustanovi u kojoj su izrazili sumnju da je njihovo dete zaista preminulo; da je povodom navedene krivične prijave, Opštinsko javno tužilaštvo podnelo predlog za preduzimanje istražnih radnji Opštinskom sudu u Leskovcu, pred kojim su i preduzete određene istražne radnje, među kojima i veštačenje pregledom i obdukcijom leša od strane Zavoda za sudsku medicinu Niš 22. maja 2007. godine, vanredni nadzor navedene zdravstvene ustanove, kao i veštačenje bioloških tragova putem DNK analize od strane B. fakulteta U. u B. 28. avgusta 2007. godine; da je tužiocu, nakon izvršene ponovne obdukcije, ponuđeno da preuzme leš deteta radi sahranjivanja, ali da se on odrekao preuzimanja leša jer je sumnjao da je to dete njegovo, ističući da će nakon sprovedene DNK analize tražiti ekshumaciju i preuzimanje leša radi njegovog sahranjivanja; da je 24. juna 2007. godine navedena zdravstvena ustanova predala vozaču JKP „K.“ L. leš deteta radi sahranjivanja; da je Javno tužilaštvo u Leskovcu 14. septembra 2007. godine donelo rešenje kojim je određeno da nema mesta pokretanju i vođenju krivičnog postupka, usled nepostojanja sumnje da je došlo do izvršenja krivičnog dela; da su podnosilac i njegova supruga, po dobijanju rezultata DNK analize kojom je utvrđeno da se u slučaju uzoraka sa desne butne kosti NN muškog novorođenčeta radi o uzorcima sina podnosioca i njegove supruge, podneli JKP „K.“ zahtev za ekshumaciju leša radi sahranjivanja, a da ih je navedeno komunalno preduzeće obavestilo da nisu uspeli da utvrde da li je novorođenče sahranjeno i na kom grobnom mestu, te da nisu u prilici da izvrše iskop posmrtnih ostataka; da je, u međuvremenu, podnosilac zajedno sa svojom suprugom podneo tužbu nadležnom sudu kojom je tražio da mu tužena zdravstvena ustanova preda jedan uzorak skinut sa tkiva umrlog deteta, u količini koja je dovoljna za vršenje DNK analize, a povodom koje je vođen predmetni parnični postupak.

Osporenom presudom Apelacionog suda u Nišu Gž. 299/12 od 3. aprila 2012. godine potvrđena je prvostepena presuda Osnovnog suda u Leskovcu P. 1136/10 P. 1137/10 od 1. novembra 2011. godine kojom je odbijen kao neosnovan predmetni tužbeni zahtev podnosioca i njegove supruge. U osporenoj presudi Apelacioni sud je ocenio da je prvostepeni sud pravilno primenio materijalno pravo na utvrđeno činjenično stanje. Takvu svoju ocenu drugostepeni sud je zasnovao na odredbama člana 222. stav 2. tačka 3) i stav 6. Zakona o zdravstvenoj zaštiti, ističući da se biološki uzorci uzeti nakon obdukcije novorođenčeta koje je umrlo odmah nakon rođenja čuvaju u specifičnim uslovima (odgovarajućim svetlosnim i temperaturnim uslovima), a u cilju očuvanja uzoraka radi dobijanja verodostojnih podataka pri analizama, te da takvi uslovi ne mogu biti obezbeđeni od strane tužilaca kao fizičkih lica i da se stoga oni ne mogu predati lično tužiocima radi vršenja ponovne DNK analize, već samo ustanovi ovlašćenoj za vršenje takve analize.

Ustavni sud nalazi da su radi razmatranja navoda ustavne žalbe o proizvoljnoj primeni materijalnog prava od posebnog značaja odredbe člana 222. Zakona o zdravstvenoj zaštiti i člana 10. Pravilnika. Naime, odredbama člana 222. Zakona o zdravstvenoj zaštiti je izričito propisano da je obdukcija, kao posebna mera utvrđivanja vremena i uzroka smrti, obavezna u slučaju kada je novorođenče umrlo u zdravstvenoj ustanovi odmah nakon rođenja ili tokom lečenja (stav 2. tačka 3)), kao i da je prilikom vršenja obdukcije umrlog novorođenčeta obavezno uzimanje i trajno čuvanje uzoraka biološkog porekla, u skladu sa pravilima struke (stav 6.). Takođe, propisano je da način i postupak za utvrđivanje vremena i uzroka smrti umrlih lica i za obdukciju leša, kao i za postupanje sa delovima ljudskog tela koji su hirurškim zahvatom ili na drugi način odstranjeni propisuje ministar (stav 7.). S tim u vezi, Ustavni sud ukazuje da je obaveza vršenja obdukcije nad umrlim novorođenčetom, kao i obaveza uzimanja i trajnog čuvanja uzoraka biološkog porekla ustanovljena Zakonom o zdravstvenoj zaštiti iz 2005. godine, i to upravo u cilju otklanjanja propusta u radu zdravstvenih ustanova u delu koji se odnosi na utvrđivanje uzroka i vremena smrti novorođenčeta. Pravilnikom, koji je donet na osnovu ranije važećeg Zakona o zdravstvenoj zaštiti iz 1992. godine, propisani su, između ostalog, i uslovi pod kojima se čuvaju odstranjeni delova ljudskog tela (odstranjeni hirurškim zahvatom ili na drugi način). Tako je odredbama člana 10. Pravilnika propisano da se odstranjeni delovi ljudskog tela, za koje postoji potreba za sudskomedicinskom ili drugom vrstom istraživanja, čuvaju pod određenim temperaturnim uslovima, zaštićeni od glodara i drugih životinja i obezbeđeni od dodira sa nestručnim licima i zloupotrebe, kao i da je čuvanje odstranjenih delova dozvoljeno najduže sedam dana od odstranjivanja, osim za obavljanje nastave na fakultetima zdravstvene struke. Obaveza čuvanja odstranjenih delova ljudskog tela, prema Pravilniku, podrazumeva obavezu zdravstvene ustanove da obezbedi ne samo odgovarajuće temperaturne i druge uslove za njihovo čuvanje, već i da obezbedi zaštitu od dodira sa nestručnim licima i svake vrste zloupotrebe. Pri tome, Ustavni sud je imao u vidu da je Pravilnik donet pre donošenja Zakona o zdravstvenoj zaštiti, te da nije predvideo posebne odredbe za čuvanje uzoraka biološkog porekla skinutih sa tela umrlog novorođenčeta, međutim, po oceni Ustavnog suda, odredbe Pravilnika koje se odnose na čuvanje odstranjenih delova tela, mogu se shodno primeniti i na čuvanje uzoraka biološkog porekla. Ovo se posebno odnosi na obezbeđenje od dodira sa nestručnim licima i zloupotrebe, s obzirom na to da je obaveza čuvanja uzoraka biološkog porekla trajna, te da je ona upravo ustanovljena u cilju da se takvi uzorci mogu koristiti i naknadno radi vršenja odgovarajućih sudskomedicinskih analiza i dobijanja relevantnih podataka. Pored toga, Ustavni sud naglašava da je Zakonom o zdravstvenoj zaštiti propisano da samo zdravstvene ustanove koje su osnovane u isključivo državnoj svojini mogu obavljati patoanatomsku-obdukcijsku delatnost, te da tu delatnost privatna praksa ne može obavljati, iz čega sledi da samo navedene zdravstvene ustanove mogu vršiti obdukcijsku delatnost i da upravo one i imaju obavezu uzimanja i trajnog čuvanja uzoraka biološkog porekla skinutih sa tela umrlog novorođenčeta.

Imajući u vidu izloženo, Ustavni sud je ocenio da je pravni zaključak Apelacionog suda da se tužena zdravstvena ustanova ne može obavezati da tužiocima, kao fizičkim licima, preda tražene uzorke radi vršenja DNK analize zasnovan na ustavnopravno prihvatljivom tumačenju i primeni odredaba merodavnog materijalnog prava. Navodi podnosioca da je osporena presuda zasnovana na mišljenjima „zainteresovanih subjekata“, po oceni Ustavnog suda, nisu osnovani. Ovo iz razloga što je sud u predmetnom parničnom postupku, na osnovu iskaza svedoka – načelnika Odeljenja patologije u O. bolnici L. i čitanjem izveštaja O. bolnice L. i Zavoda za s. m. N, utvrđivao činjenice koje se odnose na način čuvanja uzoraka biološkog porekla, budući da je Zakonom o zdravstvenoj zaštiti propisano da se oni čuvaju u skladu sa pravilima struke, te da je tim činjenicama samo dodatno potkrepio svoju ocenu o nemogućnosti izvršenja tražene činidbe. Takođe, Ustavni sud nalazi da su navodi kojima podnosilac ukazuje na propust sudova da utvrde da li postoji mogućnost da oni dobiju odgovarajuću količinu uzorka biološkog porekla na odgovarajući zaštićen i zapečaćen način radi vršenja DNK analize bez uticaja na odlučivanje u predmetnom sporu, s obzirom na to da je prethodno utvrđeno da se uzorci biološkog porekla ne mogu predati lično tužiocima, i to ne samo iz razloga što se oni moraju čuvati u specifičnim uslovima, kako su to postupajući sudovi ocenili, već i zbog toga što oni moraju biti obezbeđeni i od dodira sa nestručnim licima i od svake vrste zloupotrebe.

S obzirom na izneto, Ustavni sud je ocenio da su tvrdnje podnosioca o povredi prava na pravično suđenje iz člana 32. stav 1. Ustava neosnovane, pa je, saglasno odredbi člana 89. stav 1. Zakona o Ustavnom sudu („Službeni glasnik RS“, br. 109/07, 99/11, 18/13 – Odluka US, 40/15 – dr. zakon i 103/15), ustavnu žalbu u ovom delu odbio kao neosnovanu i odlučio kao u prvom delu izreke.

6. Uvažavajući izuzetnu osetljivost pitanja o kojem se raspravlja, Ustavni sud je, i pored toga što u ustavnoj žalbi nije istaknuta povreda prava na poštovanje privatnog života iz člana 8. Evropske konvencije, razmatrao i da li je primena merodavnog prava, u konkretnom slučaju, eventualno mogla dovesti do povrede prava na porodični život. Pri tome, Ustavni sud je imao u vidu stavove Evropskog suda izražene u presudi Zorica Jovanović protiv Srbije.

Ustavni sud napominje da je u predmetnom parničnom postupku tražena predaja uzoraka biološkog porekla radi vršenja DNK analize, upravo zbog sumnje podnosioca i njegove supruge da je njihovo dete preminulo nakon porođaja, odnosno da je nestalo iz porodilišta. Međutim, Ustavni sud nalazi da je podnosiocu, u slučaju postajanje takve sumnje, bila obezbeđena krivičnopravna zaštita u skladu sa odredbama Krivičnog zakonika i Zakonika o krivičnom postupku. U sprovedenom postupku je utvrđeno da je podnosilac koristio ovaj put pravne zaštite, tako što je podneo krivičnu prijavu zbog sumnje da su NN lica izvršila krivično delo oduzimanje maloletnog lica iz člana 191. stav 1. Krivičnog zakonika i krivično delo promene porodičnog stanja iz člana 192. Krivičnog zakonika. U postupku koji je vođen po krivičnoj prijavi podnosioca sprovedene su određene istražene radnje, među kojima, i veštačenje bioloških tragova putem DNK analize, kojim je utvrđeno da se u slučaju NN muškog novorođenčeta može zaključiti da se radi o sinu podnosioca i njegove supruge, nakon čega je nadležno javno tužilaštvo našlo da nema mesta pokretanju i vođenju krivičnog postupka. Kako podnosilac u predmetnom parničnom postupku, u suštini, upravo zbog sumnje u rezultate veštačenja koje je sprovedeno u krivičnom postupku, traži predaju uzoraka biološkog porekla radi vršenja ponovne DNK analize, Ustavni sud nalazi da primena merodavnog prava u konkretnom slučaju nije mogla dovesti do povrede prava podnosioca na porodični život, i to ne samo iz razloga koji su napred navedeni, a koji se odnose na nemogućnost predaje uzoraka fizičkim licima, već i iz razloga što se u predmetnom parničnom postupku ne mogu preispitivati dokazi sprovedeni u krivičnom postupku i utvrđivati činjenice relevantne za pokretanje i vođenje krivičnog postupka. S obzirom na to da je ustavnom žalbom osporena samo pravnosnažna presuda doneta u parničnom postupku, a ne i akti i postupanje nadležnih organa u krivičnom postupku, Ustavni sud se i nije upuštao u ocenu takvih akata i radnji sa stanovišta povrede prava na porodični život. Pri tome, Ustavni sud je imao u vidu da se činjenice konkretnog slučaja u znatnoj meri razlikuju od činjenica u predmetu Evropskog suda Zorica Jovanović protiv Srbije. Naime, u konkretnom slučaju, nakon smrti novorođenčeta roditeljima je pokazan leš novorođenčeta i ponuđeno im je da obave sahranjivanje, sprovedena je obdukcija u zdravstvenoj ustanovi u kojoj je novorođenče preminulo i utvrđeni su vreme i uzrok smrti, a potom su i u krivičnom postupku sprovedene određene istražne radnje, među kojima, i ponovna obdukcija, veštačenje bioloških tragova putem DNK analize i vanredni nadzor zdravstvene ustanove, te je nakon sprovedenih istražnih radnji nadležno javno tužilaštvo ocenilo da nema mesta pokretanju i vođenju krivičnog postupka.

7. U pogledu navoda ustavne žalbe o povredi načela neposredne primene zajemčenih prava, svrhe ustavnih jemstava i načela zabrane diskriminacije, utvrđenih odredbama čl. 18, 19. i 21. Ustava, te prava na jednaku zaštitu prava i na pravno sredstvo, zajemčenih odredbama člana 36. Ustava, Ustavni sud konstatuje da se podnosilac samo formalno poziva na povredu označenih načela i prava i da u ustavnoj žalbi nije naveo nijedan ustavnopravni razlog kojim je obrazložio takve svoje tvrdnje. Stoga je Ustavni sud, na osnovu člana 36. stav 1. tačka 7) Zakona o Ustavnom sudu, odbacio ustavnu žalbu u ovom delu jer nisu ispunjene Ustavom utvrđene pretpostavke za vođenje postupka, rešavajući kao u drugom delu izreke.

Navode o povredi prava „da sudovi štite slobode i prava građana, zakonom utvrđena prava i interes pravnih subjekata i obezbeđuju ustavnost i zakonitost“ iz člana 95. Ustava, Ustavni sud nije posebno razmatrao budući da to „pravo“, onako kako je označeno u ustavnoj žalbi, nije utvrđeno ni odredbom člana 95. Ustava, niti je zajemčeno nekom drugom odredbom Ustava, a pored toga podnosilac nije naveo bilo kakve razloge na kojima bi zasnovao svoje tvrdnje o povredi tog „prava“.

8. Ustavni sud je, na osnovu svega iznetog i odredaba člana 42b stav 1. tačka 1), člana 45. tačka 9) i člana 46. tačka 9) Zakona o Ustavnom sudu, kao i člana 89. Poslovnika o radu Ustavnog suda („Službeni glasnik RS“, broj 103/13), doneo Odluku kao u izreci.

PREDSEDNIK VEĆA

Vesna Ilić Prelić, s.r.

Odbijanje zahteva za predaju bioloških uzoraka umrlog novorođenčeta roditeljima

Kratak pregled

Tekst originalne odluke

Slični dokumenti