Odluka Ustavnog suda o ustavnoj žalbi zbog navodne povrede prava na imovinu

Kratak pregled

Ustavni sud odbija ustavnu žalbu izjavljenu protiv presude kojom je podnosilac obavezan na iseljenje. Sud je utvrdio da redovni sudovi nisu proizvoljno primenili pravo, već su odluku zasnovali na dokazu o upisanom pravu svojine tužioca u javnim knjigama.

Tekst originalne odluke

Republika Srbija
USTAVNI SUD
Už-941/2009
17.02.2011.
Beograd

Ustavni sud u sastavu: predsednik dr Dragiša Slijepčević i sudije dr Olivera Vučić, Bratislav Đokić, Vesna Ilić Prelić, dr Goran Ilić, dr Agneš Kartag Odri, Katarina Manojlović Andrić, mr Milan Marković, dr Bosa Nenadić, Milan Stanić, dr Dragan Stojanović, mr Tomislav Stojković, Sabahudin Tahirović i Predrag Ćetković, u postupku po ustavnoj žalbi Stojka Milanovića iz Jagodine, na osnovu člana 167. stav 4. u vezi člana 170. Ustava Republike Srbije, na sednici održanoj 17. februara 2011. godine, doneo je

O D L U K U

1. Odbija se kao neosnovana ustavna žalba Stojka Milanovića izjavljena protiv presude Okružnog suda u Jagodini Gž.2 197/08 od 20. maja 2009. godine.

2. Odbacuje se predlog Stojka Milanovića za odlaganje izvršenja presude Opštinskog suda u Jagodini P. 615/08 od 16. septembra 2008. godine.

O b r a z l o ž e nj e

1. Stojko Milanović iz Jagodine je 10. juna 2009. godine Ustavnom sudu podneo ustavnu žalbu protiv presude Okružnog suda u Jagodini Gž.2 197/08 od 20. maja 2009. godine, zbog povrede prava na imovinu i prava na nasleđivanje, zajemčenih odredbama čl. 58. i 59. Ustava Republike Srbije. Podnosilac ustavne žalbe je podneskom od 20. juna 2009. godine zahtevao odlaganje izvršenja presude Opštinskog suda u Jagodini P. 615/08 od 16. septembra 2008. godine.

U ustavnoj žalbi je izložen tok parničnog postupka koji je vođen pred Opštinskim sudom u Jagodini u predmetu P. 615/08. Podnosilac je zatim istakao da je osporenom presudom Okružnog suda u Jagodini Gž.2 197/08 od 20. maja 2009. godine potvrđena presuda Opštinskog suda u Jagodini P. 615/08 od 16. septembra 2008. godine, kojom je priznato pravo svojine tuženom na osnovu uknjižbe, iako je u prvostepenom postupku dokazano da je sporna kuća sagrađena od prodate imovine iz ugovora o doživotnom izdržavanju i da je preneta na „osnovu mita i korupcije“, odnosno na osnovu ugovora o poklonu i poravnanja, za koje je utvrđeno da ne proizvode pravno dejstvo. Podnosilac smatra da tužilac nije mogao steći pravo svojine na spornoj kući, niti izvršiti upis tog prava u javne knjige.

2. Saglasno članu 170. Ustava Republike Srbije, ustavna žalba se može izjaviti protiv pojedinačnih akata ili radnji državnih organa ili organizacija kojima su poverena javna ovlašćenja, a kojima se povređuju ili uskraćuju ljudska ili manjinska prava i slobode zajemčene Ustavom, ako su iscrpljena ili nisu predviđena druga pravna sredstva za njihovu zaštitu. Postupak po ustavnoj žalbi se, u smislu člana 175. stav 3. Ustava, uređuje zakonom.

U toku postupka pružanja ustavnosudske zaštite, povodom ispitivanja osnovanosti ustavne žalbe u granicama zahteva istaknutog u njoj, Ustavni sud utvrđuje da li je u postupku odlučivanja o pravima i obavezama podnosioca ustavne žalbe povređeno ili uskraćeno njegovo Ustavom zajemčeno pravo ili sloboda.

3. Ustavni sud je u sprovedenom postupku izvršio uvid u celokupnu dokumentaciju priloženu uz ustavnu žalbu, kao i u spise predmeta Opštinskog suda u Jagodini P. 615/08 i utvrdio sledeće činjenice i okolnosti od značaja za odlučivanje u ovoj pravnoj stvari:

Presudom Opštinskog suda u Jagodini P. 615/08 od 16. septembra 2008. godine obavezan je tuženi, ovde podnosilac ustavne, da se iseli sa svim licima i ličnim stvarima iz stambene zgrade, koja se nalazi u naselju Trnava 2, u ulici Levačka broj 28 na katastarskoj parceli broj 29/9 KO Trnava, vlasništvo tužioca Jovana Đorđevića iz Trnave (brata podnosioca ustavne žalbe) i da navedenu nepokretnost preda tužiocu u državinu oslobođenu od lica i stvari i vrati ključeve od ulaznih vrata zgrade tužiocu, sve u roku od 15 dana od dana prijema otpravka presude, kao i da tužiocu naknadi troškove parničnog postupka u iznosu od 24.000 dinara.

Postupajući po žalbi tuženog, Okružni sud u Jagodini je 20. maja 2009. godine doneo osporenu presudu Gž.2 197/08, kojom je odbio žalbu i potvrdio presudu Opštinskog suda u Jagodini P. 615/08 od 16. septembra 2008. godine. U obrazloženju drugostepene presude je, pored ostalog, navedeno:

- da se pitanje svojine na spornoj nepokretnosti ne javlja kao prethodno pitanje, s obzirom na to da je presudom Okružnog suda u Jagodini Gž. 583/06 od 9. juna 2006. godine utvrđeno da zaostavštinu pok. Dragina Đorđevića (oca parničnih stranaka) ne čini sporna nepokretnost;

- da je tužilac upisan u javne knjige kao vlasnik sporne nepokretnosti, kao i da to stanje nije izmenjeno bilo kakvom sudskom odlukom;

- da je uvidom u spis predmeta P. 948/06 Opštinskog suda u Jagodini utvrđeno da je tužbom u tom predmetu traženo da se utvrdi zaostavština pok. Dragina Đorđevića, koju čine nepokretnosti koje se nalaze u KO Žujince, ali da predmet tog tužbenog zahteva nije katastarska parcela broj 29/9 KO Trnava;

- da pravo svojine na spornoj nepokretnosti nije bilo predmet nijedne druge parnice između tužioca i tuženog;

- da je sud utvrdio pravo svojine tužioca na spornoj nepokretnosti uvidom u list nepokretnosti broj 511 KO Trnava;

- da je na pravilno i potpuno utvrđeno činjenično stanje, prvostepeni sud pravilno primenio odredbe člana 37. st. 1. i 2. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa i doneo pobijanu presudu, u kojoj su navedeni razlozi za takvo odlučivanje, koje je prihvatio i drugostepeni sud.

4. Odredbama člana 58. Ustava je utvrđeno: da se jemči mirno uživanje svojine i drugih imovinskih prava stečenih na osnovu zakona (stav 1.); da pravo svojine može biti oduzeto ili ograničeno samo u javnom interesu utvrđenom na osnovu zakona, uz naknadu koja ne može biti niža od tržišne (stav 2.); da se zakonom može ograničiti način korišćenja imovine (stav 3.); da je oduzimanje ili ograničenje imovine radi naplate poreza i drugih dažbina ili kazni, dozvoljeno samo u skladu sa zakonom (stav 4.).

Odredbama člana 59. Ustava jemči se pravo nasleđivanja, u skladu sa zakonom (stav 1.) i utvrđuje da pravo nasleđivanja ne može biti isključeno ili ograničeno zbog neispunjavanja javnih obaveza (stav 2.).

Odredbama člana 37. st. 1. i 2. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa ("Službeni list SFRJ", br. 6/80 i 36/90, "Službeni list SRJ", broj 29/96 i "Službeni glasnik RS", broj 115/05) je propisano da vlasnik može tužbom zahtevati od držaoca povraćaj individualno određene stvari, kao i da vlasnik mora dokazati da na stvari čiji povraćaj traži ima pravo svojine i da se stvar nalazi u faktičkoj vlasti tuženog.

5. Ocenjujući razloge i navode iznete u ustavnoj žalbi sa stanovišta navedenih odredaba Ustava i zakona, Ustavni sud je utvrdio da osporenim presudama nisu povređena ustavna prava podnosioca ustavne žalbe zajemčena odredbama čl. 58. i 59. Ustava.

Po oceni Ustavnog suda, tvrdnja podnosioca ustavne žalbe da mu je osporenim presudama povređeno pravo na imovinu i pravo na nasleđivanje predstavlja izraz njegove subjektivne ocene o pogrešno utvrđenom činjeničnom stanju i pogrešnoj primeni materijalnog prava, ali ne i stvarni dokaz o učinjenoj povredi navedenih prava. Naime, sama činjenica da je jedna od parničnih stranaka izgubila spor nije dovoljna da bi se utvrdila povreda njenog prava, ukoliko ne dokaže da je sudskom odlukom arbitrerno i nepravedno lišena imovine u korist drugog lica. S tim u vezi, Ustavni sud konstatuje da su redovni sudovi u sprovedenom postupku izveli predložene dokaze - izvršili uvid u spise predmeta Opštinskog suda u Jagodini P. 381/98 i P. 948/06, pravnosnažnu presudu Okružnog suda u Jagodini Gž. 583/06 od 9. juna 2006. godine, list nepokretnosti broj 511 KO Trnava i utvrdili da tužilac ima zemljišnoknjižno pravo svojine na spornoj nepokretnosti, koja se nalazi u faktičkoj vlasti tuženog. Dakle, redovni sudovi su u dve instance ispitali osnovanost tužbenog zahteva tužioca i utvrdili da je, saglasno odredbama člana 37. st. 1. i 2. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa, osnovan njegov tužbeni zahtev za iseljenje tuženog - podnosioca ustavne žalbe iz sporne nepokretnosti. Podnosilac smatra da su mu prava na imovinu i nasleđivanje povređeni na taj način što su sudovi u parničnom postupku pogrešno utvrdili činjenično stanje. Međutim, Ustavni sud nije našao bilo kakve elemente koji bi upućivali na proizvoljno zaključivanje sudova kod utvrđivanja činjenica i primene materijalnog prava. Zbog toga je Ustavni sud ocenio da su navodi podnosioca ustavne žalbe o povredi njegovih prava na imovinu i nasleđivanje neosnovani.

6. Polazeći od svega navedenog, Ustavni sud je ustavnu žalbu izjavljenu protiv presude Okružnog suda u Jagodini Gž.2 197/08 od 20. maja 2009. godine, odbio kao neosnovanu saglasno odredbi člana 89. stav 1. Zakona o Ustavnom sudu („Službeni glasnik RS“, broj 109/07), odlučujući kao u tački 1. izreke.

Ustavni sud je, na osnovu odredaba člana 56. stav 3. i člana 86. Zakona o Ustavnom sudu, odbacio zahtev za odlaganje izvršenja presude Opštinskog suda u Jagodini P. 615/08 od 16. septembra 2008. godine, s obzirom na to da je doneo konačnu odluku, kao u tački 2. izreke.

7. Na osnovu izloženog i odredbe člana 45. tačka 9) Zakona o Ustavnom sudu, Ustavni sud je doneo Odluku kao u izreci.

PREDSEDNIK

USTAVNOG SUDA

dr Dragiša Slijepčević

Odluka Ustavnog suda o ustavnoj žalbi zbog navodne povrede prava na imovinu

Kratak pregled

Tekst originalne odluke

Slični dokumenti